Cả hai sáng chế và giải pháp hữu ích đều là giải pháp kỹ thuật dưới dạng sản phẩm hoặc quy trình nhằm giải quyết một vấn đề xác định bằng việc ứng dụng các quy luật tự nhiên; tuy nhiên, sáng chế đòi hỏi phải có tính sáng tạo, điều này không được yêu cầu ở giải pháp hữu ích, qua đó có thể thấy được không phải ai cũng có thể sáng tạo ra sáng chế, mà đòi hỏi ở người sáng tạo phải có một trình độ và kỹ năng thuộc lĩnh vực kỹ thuật tương ứng ở mức cao hơn so với thông thường.

Sáng chế muốn được bảo hộ trên cơ sở cấp văn bằng bảo hộ phải đáp ứng các điều kiện về tính mới, tính sáng tạo và khả năng áp dụng công nghiệp; điều này khác với giải pháp hữu ích ở chỗ là chỉ cần có tính mới và khả năng áp dụng công nghiệp. Với điều kiện nhiền hơn, Bằng độc quyền sáng chế có thời hạn hiệu lực lâu hơn là 20 năm, cao gấp đôi so với Bằng độc quyền giải pháp hữu ích là chỉ có 10 năm.

Với kiều kiện bảo hộ đơn giản hơn như trên, đơn đăng ký giải pháp hữu ích thường có khả năng cấp văn bằng bảo hộ cao hơn so với đơn đăng ký sáng chế; tuy nhiên, việc lựa chọn đăng ký một giải pháp kỹ thuật là sáng chế hay giải pháp hữu ích tùy thuộc phần lớn vào trình độ sáng tạo cũng như số lượng các giải pháp kỹ thuật có được trong lĩnh vực kỹ thuật tương ứng. Một đặc quyền dành cho chủ đơn là trường hợp đơn đăng ký sáng chế không đáp ứng tính sáng tạo thì chủ đơn có thể chủ động chuyển thành đơn đăng ký giải pháp hữu ích để được cấp văn bằng bảo hộ.